Geografska obeležja

Vojvodina je smeštena na severu Republike Srbije, na površini od 21.506 km2. Administrativni centar pokrajine je grad Novi Sad. Graniči se na severu sa Mađarskom, na istoku sa Rumunijom, na zapadu sa Hrvatskom, na jugozapadu sa Bosnom i Hercegovinom, a južna granica Vojvodine je administrativna granica prema Centralnoj Srbiji. Na teritoriji Vojvodine živi 1.931.809 stanovnika (prema popisu iz 2011. Godine), što čini 26,87% ukupnog stanovništva Republike Srbije.
Geografski regioni koji čine AP Vojvodinu su Srem, Banat, Bačka i mali deo severne Mačve. Reljef je pretežno ravničarski, osim Srema u kom dominira planina Fruška gora i jugoistoka Banata sa Vršačkim planinama. Najniža tačka je 75 m, a najviša 641 m nadmorske visine.

Na teritoriji Vojvodine postoji 45 opština i gradova raspoređenih u sedam okruga: Severno-Bački okrug sa sedištem u Subotici i mestima Subotica, Bačka Topola i Mali Iđoš, Zapadno-Bački okrug sa sedištem u Somboru i mestima Sombor, Apatin, Kula, Odžaci, Južno bački okrug sa sedištem u Novom Sadu i mestima Novi Sad, Titel, Vrbas, Bač, Bački Petrovac, Bačka Palanka, Beočin, Sremski Karlovci, Temerin, Srbobran, Žabalj i Bečej, Sremski okrug sa sedištem u Sremskoj Mitrovici i mestima Sremska Mitrovica, Ruma, Irig, Šid, Inđija, Stara Pazova i Pećinci, Severno-Banatski okrug sa sedištem u Kikindi i mestima Kikinda, Kanjiža, Čoka, Ada, Novi Kneževac i Senta, Srednje-Banatski okrug sa sedištem u Zrenjaninu i mestima Zrenjanin, Žitište, Sečanj, Novi Bečej i Nova Crnja i Južno-Banatski okrug sa sedištem u Pančevu i mestima Pančevo, Kovin, Vršac, Opovo, Plandište, Kovačica, Bela Crkva i Alibunar.
Iako je Vojvodina pretežno ravnica, u njoj postoji nekoliko većih reljefnih celina: planine, peščare, lesne zaravni, lesne terase, aluvijalne ravni oko reka i neotektonske depresije. One se razlikuju po genezi, geološkoj građi, evoluciji, visinskim odnosima i nizu drugih specifičnosti.

U vojvođanskoj ravnici izdižu se dve niske planine Fruška gora i Vršače planine čiju kompleksnost čine klimatske specifičnosti, izvori, potoci, doline, šume, livade, voćnjaci, vinogradi i manastiri.
Fruška gora se nalazi u Sremu između Dunava na severu i istoku i ravnog Srema na jugu. Centralni deo je najviši, dok visine opadaju prema ivicama. Najviši vrh je Crveni čot (539 m). Deo Fruške gore površine 25.400 ha ima status nacionalnog parka.

Vršačke planine se nalaze na jugoistoku Banata, prema granici sa Rumunijom, a njihov najveći deo se nalazi u vršačkoj opštini. Severna strana je strmija, dok južna ima blaže nagibe sa izraženim terasastim površinama. Najviši vrh je Gudurički vrh (641 m), ujedno i najviša tačka Vojvodine.

U Vojvodini senalaze idve peščare, Deliblatska i Subotička. Deliblatska peščara je elipsastog oblika, nalazi se u južnom Banatu. Površine je oko 300 km2. Talasast izgled dobija zbog stalnog smenjivanja dina i međudinskih depresija. Polovina površine peščare je pošumljena. Subotička peščara se prostire između državne granice sa Mađarskom na severu i linije Subotica-Horgoš na jugu na površini od oko 250 km2. Na velikom delu svoje površine je kultivisana voćnjacima, vinogradima i antropogenim šumama.

Najzastupljeniji tipovi zemljišta su crnica i aluvijalno zemljište. Crnica je najplodnije zemljište, bogato humusom i tamne je boje. Aluvijalno zemljište se javlja duž reka. Sastoji se od rečnih nanosa, mulja, peska i šljunka nataloženog za vreme poplave. Ovo zemljište je bogato hranljivim materijama i lako se obrađuje.



Pročitajte i:

Ostavite komentar