Biblioteka Vuk Karadžić – Kovin

Godine 1814. Arsenije Predragović, paroh Prve kovinske parohije, uveo je „DAN ZA ODRASLE“ , što je značilo da su „Školsku biblioteku“ mogli da koriste i odrasli, a knjige su pozajmljivali nedeljom , posle bogosluženja. Već sledeće, 1815. godine osniva se „SRPSKA ČITAONICA“.
Ne postoje podaci o knjižnom fondu, broju knjiga u Čitaonici, sem podataka da su nabavljene u Beču, Pešti, Temišvaru, Karansebešu i u Beogradu.
Pored „Srpske čitaonice“ u tom periodu između 1810-1815. godine i do posle revolucije 1848.godine, pominje se još samo „Knjižnica“ pri Katoličkoj crkvi i Nemačkoj školi.

Građansko društvo „Kasina“ osnovano je 1904. Godine, a bavilo se sportskim aktivnostima, kao i ČITALAČKO-BIBLIOTEKARSKOM DELATNOŠĆU. Ovo građanso ruštvo , brinulo je o „VAROŠKOJ ČITAONICI“ u kojoj su se mogle čitati novine i pozajmljivati knjige.
Čitaonica se nalazila u prostorijama, kod parka Princeze Jelene, preko puta Građanske škole, današnje OŠ „J.J.Zmaj“. U rukopisu prot. Đorđa Jovanovića pominje se da je te 1904. godine u Kovinu postojala „Srpska čitaonica-Kasina“, rumunska „Sala za čitanje“ i „Knjižnica“ pri Rimokatoličkoj crkvi.
Prema podacima, uglavnom iz dokumenata gde se govori o školi i Crkvi, Školsku i Crkvenu biblioteku, Deliblato dobija 1872. godine. Zvala se „Svetovna“ .1892. godine Uprava opštine Deliblato donela je odluku da se biblioteci dodele nove prostorije i da se otvori kao „Srpska svetovna čitaonica“ Deliblato.
Prema podacima protoj. Đorđa Jovanovića biblioteke-čitaonice u ostalim mestima su otvorene: u Mramorku 1843.godine, Gaju 1872.godine, Dubovcu 1880 godine, Bavaništu 1833.godine i u Pločici 1893. godine. U naseljima današnje opštine Kovin proces otvaranja Čitaonica odraz je stanju u Vojvodini, o čemu govori podatak da je Čitaonica u Novom Sadu osnovana 23. septembra 1845.godine.
Ovako organizovane Čitaonice-Biblioteke funkcionisale su u naseljenim mestima opštine Kovin, u školama, sve do kraja Prvog svetskog rata. Naime iz dokumenata se vidi da su u Austrougarskoj carevini škole u Srezu kovinskom, imale biblioteke u naseljenim mestima Kovin, Pločica, Bavanište, Deliblato, Mramorak, Dubovac i Gaj, a u prvoj deceniji Kraljevine SHS, biblioteke-čitaonice-knjižnice postojale su u Pločici, Skorenovcu, Bavaništu, Deliblatu, Mramorku, Gaju i Kovinu. Slična situacija se beleži i kasnije 1937. godine u dokumentima Dunavske banovine i arhivi Kovinskog načelstva.



30. mart 1948. godine je dan kada su omladinski aktivisti u saradnji sa upravom Narodnog odbora opštine Kovin, posle Drugog svetskog rata, završili sakupljanje knjiga iz konfiskovanih kuća, postojećih Čitaonica i Biblioteka i predali omladini po naseljenim mestima. Već sledeće godine, 1949. godine, brigu nad knjižnim fondom u svim naseljenim mestima preuzimaju Zadružni domovi, koji u svom radu imaju i deo organizovanja delatnosti u oblasti kulture kao što su bioskop, biblioteka i rad kulturno-prosvetnih društava.

Od 1950. godine nadležnost u oblasti kulture preuzima u opštini Kulturno-prosvetna zajednica i odgovarajuće odeljenje opštinske uprave. Tada se osamostaljuju bioskopi, a biblioteke dobijaju svoje prve bibliotekare.
Iz šturih podataka koji se mogu naći, vidi se da 1953. godine kada se u Kovinu osniva Dom kulture, u gradu radi Gradska biblioteka „Vuk Karadžić“ koja se nalazi u Zadružnom domu, pod nadzorom Kulturno-prosvetne zajednice opštine Kovin. Biblioteke u opštini Kovin radile su u Bavaništu, pri Domu kulture, u Pločici pri Zadružnom domu i u Deliblatu pri Zadružnom domu. U ostalim naseljima se beleži da postoje biblioteke pri školama i pri kulturno-prosvetnim društvima, uglavnom nacionalnih manjina. U arhivama o periodu između 1953.godine, do 1966. godine, nema podataka o radu biblioteka.

1966.godine, dolazi do objedinjavanja knjižnog fonda na nivou opštine, osnivanjem Kulturnog centra Kovin. Gradska biblioteka Kovin prerasta u Opštinsku-Matičnu biblioteku Kulturnog centra Kovin, sa odeljenjima u Bavaništu, Deliblatu, Mramorku, Gaju, Skorenovcu, Pločici i Dubovcu.
Biblioteka obeležava 30. mart kao Dan biblioteke, na taj dan 1967. godine podnosi izveštaj o objedinjavanju knjižnog fonda na nivou Opštine i nabavku knjiga. U svim odeljenjima i Matičnoj biblioteci, posle revizije i otpisa jednog dela knjiga, Kulturni centar Kovin, primio je 9.000 knjiga. Dalje u Izveštaju se navodi da je Matična biblioteka Centra za kulturu Kovin, kupila u toku godine po 400 novih knjiga za svako odeljenje i 50 posebnih izdanja, enciklopedija za Matičnu biblioteku. U izveštaju iz 1970. godine se govori o radu odeljenja Biblioteke, o nedostatku odgovarajućeg prostora u Dubovcu i Pločici, ali i o tome da je Matična biblioteka Centra za kulturu u toku od četiri godine povećala knjižni fond i da te 1970. godine ima u fondu 34.000 knjiga.

30. marta 1995. godine, Skupština Opštine Kovin, donela je Odluku o osnivanju Biblioteke „Vuk Karadžić“ Kovin.

Adresa: Cara Lazara 100, Kovin
Telefon: +381 (0)13 744 901, fax: +381(0)13 744 902
E-mail: kovinbib@hemo.net; dule@biblioteka.kovin.info
Web: www.bibliotekakovin.rs/

Pročitajte i:

Ostavite komentar